88vin com

Bánh cuốn Hải Nam: Chút thi vị của món Bắc

ĐH Quốc gia TP.HCM ưu tiên xét tuyển học sinh 149 trường THPT nào trong năm 2024?

Trong khoảng thời gian đó, những trẻ khác ùa chạy đi trốn, nấp đâu đó càng kín càng tốt. Khi đọc đến con số 100 thì trẻ mở mắt ra và bắt đầu đi tìm bạn, ai bị phát hiện đầu tiên là bị thua. Đếm đủ con số như thế, lâu lắm, có trẻ láu cá đọc tắt cho nhanh để khi mình mở mắt ra thì các bạn vẫn chưa kịp trốn. Câu đó như sau: "Một đôi, hai đắn, ba thìn, chín chăn, chẵn chục". Thời nhỏ, tôi đã chơi trốn - tìm và nay con tôi cùng trẻ con hàng xóm cũng thế. Năm tháng đi qua, mãi hơn 60 năm sau, nhờ đọc Phan Khôi di cảo - bản thảo chưa đầy đủ (NXB Trí Thức - 2021) do các con của cha đẻ Tình già biên soạn, tôi mới biết chi tiết này: "Trẻ con ta có trò chơi đánh chắt. Dùng những que tre mà đánh, là đánh chắt que; dùng những hòn sỏi mà đánh, là đánh chắt chuyền. Đây không nói cách đánh như thế nào, chỉ nói khi đánh xong một bàn, đếm những que tre hay hòn sỏi đã chiếm được để định ăn thua, thì trẻ con ở Trung và ở Bắc đếm có khác nhau nhưng lại giống nhau ở một chỗ rất lạ. Trẻ con ở miền Trung đếm: "Một đôi, hai đắn, ba thìn, chín chăn, chẵn chục". Trẻ con ở miền Bắc đếm: "Một chắt, hai choi, ba chòi, chín chủ, chẵn chục" (tr.216-217).Trò chơi này, sở dĩ gọi chắt/đánh chắt bởi bản thân chắt/hòn chắt có nghĩa là "hòn nhỏ nhỏ như viên đạn" (Đại Nam quấc âm tự vị, 1895), "Một trò chơi của trẻ con, một tay vừa nhặt vừa tung vừa hứng" (Việt Nam tự điển, 1931); hiện nay tên gọi phổ biến là "chuyền thẻ", có nơi còn gọi "đánh nẻ".Rõ ràng, cách đọc tắt trong trò chơi trốn - tìm đã có từ xưa lắm, ít ra đã có trước năm 1958 là năm ông Phan Khôi viết bài này. Ở đây, khi xét về chữ nghĩa ta thấy gì? Muốn thấy gì, trước hết cần phải tìm hiểu nghĩa của các từ đó."Một đôi" thì dễ hiểu rồi, không cần dài dòng gì thêm. "Hai đắn" thì "đắn" là gì? Tự bản thân từ này không có nghĩa, phải đi chung với từ khác, chẳng hạn Truyện Kiều có câu: "Đắn đo cân sắc cân tài/Ép cung cầm nguyệt, thử bài quạt thơ". Kể ra cái lối "mua người" ngày xưa cũng lạ, chẳng những cô ấy có nhan sắc mà còn phải biết "cầm kỳ thi họa đủ mùi ca ngâm" thì càng cao giá.Còn "ba thìn" thì sao? "Thìn" là từ Việt cổ có nghĩa là "sửa sang, răn, giữ", theo Đại Nam quấc âm tự vị (1895), chẳng hạn Thiên Nam ngữ lục có câu: "Thìn lòng tích đức tu nhân/Bụt trời đã biết, quỷ thần đã hay". Về tâm lý con người, không phải bây giờ mà hàng trăm năm trước, cụ Nguyễn Trãi đã nhìn ra:Dắng dỏi bên tai tiếng quản huyền,Lòng xuân nhẫn động ắt khôn thìn.Xuân xanh chưa dễ hai phen lại,Thấy cảnh càng thêm tiếc thiếu niên."Nhẫn" nghĩa là đến, cho đến. Chí lý thật, có lúc nghe tiếng sáo, tiếng đàn (quản huyền) trong không gian, cảnh vật mà mình yêu thích ắt khó giữ lòng mà xao động, xao xuyến, rồi cảm thấy tiếc xuân xanh đã qua. Đã qua thời tuổi trẻ. Chỉ còn là cảm xúc bùi ngùi. Sực nghĩ, "Tiếng đưa hiu hắt bên lòng/Buồn ơi! Xa vắng, mênh mông là buồn" của Thế Lữ cũng là lúc nghe Tiếng sáo Thiên Thai nên khiến "Lòng xuân nhẫn động ắt khôn thìn" là vậy.Rồi, "chín chăn" nghĩa là gì?Ta thử đặt giả thuyết từ "một đôi" là 2, "hai đắn" là 4, ắt "ba thìn" là 6, vậy "chín chăn" cũng nằm trong cách tính này? Không, "chín chăn" trong ngữ cảnh này chính là chẵn/chín chẵn, do cách phát âm nhanh nên đã lướt bỏ dấu ngã trở thành "chăn". Chẵn là trọn, đủ, không lẻ, không thừa, không thiếu, đủ cặp, không so le, còn có cách nói chẵn chòi, chẵn bon. "Chín chăn" xác định, quả quyết chính xác là 9. Suy luận này hợp lý bởi kết thúc câu này là "chẵn chục" tức là 10. Theo nhà ngôn ngữ học Lê Ngọc Trụ, "chục" là tiếng Việt chuyển gốc Hán-Việt: "Chục: số vật mười món, hoặc có hơn (tùy vùng) < thốc (sum họp, một bụi - giọng Quảng Đông: chục)". Ca dao có câu: Bảy với ba, anh kêu rằng một chụcTam tứ lục, anh tính cửu chươngBảy cộng ba đúng là 10, là chục. Cách gọi "chẵn chục" đến nay vẫn còn phổ biến, còn gọi chục trơn, chục chẵn. Dù biết chắc là vậy nhưng chắc gì chục là 10?Ta có thể kiểm chứng trong đời thường lẫn tác phẩm văn học, chẳng hạn, khi viết Bảy ngày trong Đồng Tháp Mười, nhà văn Nguyễn Hiến Lê có kể khi đến "Tân An, một châu thành nằm ở ven Đồng Tháp", lúc đi chỗ ăn sáng: "Anh Bình nhất định lựa tiệm ở gần chợ vì anh vốn ưa cảnh náo nhiệt, thích nhìn người ta đi lại, mua bán. Anh mua một trái dưa hấu và một chục quít, ngạc nhiên lắm khi thấy cô hàng đếm cho anh mười hai trái. Anh cầm hai trái trả lại: "- Cô đưa thừa cho tôi. Tôi mua có một chục thôi mà". Cô hàng nghe giọng là lạ của anh, mỉm cười, đẩy hai trái quít về phía anh: "- Thầy mua một chục thì tôi đếm một chục đó". Anh Bình chẳng hiểu gì cả, tôi phải giảng: "- Ở miền này trái cây như quít, mận thì một chục là mười hai trái. Có tỉnh một chục mười bốn hay mười sáu kia". "- Lạ nhỉ! Một chục mười sáu trái. Thế thì có ông thánh hiểu".Chi tiết này đã phản ánh tính cách rộng rãi, hào phóng của người miền Nam. Anh Bình ngạc nhiên là phải bởi anh từ ngoài Bắc vào, không sinh sống nơi này.Với các phân tích, dẫn chứng vừa nêu, tóm lại, ta vẫn không hiểu rõ nghĩa các từ liên quan đến số đếm trong trò chơi của con trẻ ngày xưa. Không những thế, ta còn còn ngắc ngứ với bài đồng dao này: "Mồng một lưỡi trai/Mồng hai lá lúa/Mồng ba câu liêm/Mồng bốn lưỡi liềm/Mồng năm liềm giật/Mồng sáu thật trăng/Mười rằm trăng náu/Mười sáu trăng treo/Mười bảy sảy giường chiếu/Mười tám rám trấu/Mười chín đụn dịn/Hăm mươi giấc tốt/Hăm mốt nửa đêm…". Với câu "Mười chín đụn địn", có bản ghi "đụn dịn". Bài đồng dao này mô tả hình thù mặt trăng qua các ngày, đại khái, đêm 17 trăng lên vào lúc người ta "sảy giường chiếu" là chuẩn bị ngủ, đêm 18 trăng mọc là lúc lửa ủ trong bếp đã "rám trấu"... Thế, đêm 19 "đụn địn/đụn dịn" thì hiểu thế nào đây?Chịu. Từ "chịu" này, ta lặp lại một lần nữa khi nghe đến từ "đí địn". Trong tập sách Người Việt nói tiếng Việt (NXB TH TP.HCM - 2023), nhà nghiên cứu Nguyễn Quang Thọ cho biết văn cảnh xuất hiện của từ này: "Chuyện rằng có một chị vợ cực đoảng. Một hôm anh chồng bắt được một con ba ba, giao cho vợ làm bếp rồi đi làm đồng, bụng chắc mẩm chiều về có mồi ngon sẽ rủ bạn lai rai vài xị đế. Chị vợ thả con ba ba vào nồi, bỏ thêm vào đó vài ngọn rau mùng tơi rồi bắc lên nấu trên bếp củi. Trong khi chị lúi húi vo gạo thì con ba ba thấy nước nóng lên, nó bèn bò ra khỏi nồi rồi đi mất. Chị vợ đoảng vo gạo xong, mở vung nồi canh xem thử. Chị ta lấy đũa khoắng, nhận ra rau mùng tơi vẫn chưa kịp chín, nhưng ba ba đâu thì chẳng thấy. Chị ta cứ bần thần ngẫm nghĩ hồi lâu, rồi đi đến kết luận: "Mùng tơi chưa chín, đí địn đã tan".Dám nói rằng, những từ vừa nêu ra chẳng ai có thể giải thích nổi nghĩa của nó. Riêng cách nói về số đếm trong trò chơi đánh chắt, ta còn thắc mắc vì sao ở miền Trung, từ "3/ba thìn" lại nhảy qua "9/chín chăn", cũng như ở miền Bắc từ "3/ba chòi" lại vọt đến "9/chín chủ"? Cách nói này hoàn toàn không ngẫu nhiên mà đã vận dụng, phổ biến trong tục ngữ, ca dao, thí dụ: "Thằng Bờm có cái quạt mo/Phú ông xin đổi ba bò, chín trâu", "Ba bể chín châu", "Ba bị chín quai mười hai con mắt"… Ông Phan Khôi thừa nhận: "Tôi nghĩ mãi mà không hiểu". Rồi ông nêu ý kiến: "Hoặc giả câu trẻ con nói đó có cái lý gì sâu kín về số học hay toán học mà mình không biết. Còn như bảo thứ đó trẻ con bạ đâu nói đấy, hơi đâu mà tìm hiểu cho mệt trí, thì tôi không dám" (SĐD, tr.217).Bạn cũng nghĩ thế chăng?Vâng, tôi cũng nghĩ thế. Và xét ra trong ngày xuân ngày tết, chúng ta cùng bàn về vài từ "bí hiểm" đâu phải không có ích khi cùng tìm về tiếng Việt.

SCIC đấu giá trọn lô cổ phần Savina với giá trị khởi điểm hơn 106 tỉ

Trong những ngày cận kề Tết Nguyên đán, Doãn Ngọc Tân, tiền vệ CLB Thanh Hóa và đội tuyển quốc gia Việt Nam, đã mở tài khoản Facebook mới với hình đại diện là bức ảnh anh cầm chiếc cúp vô địch AFF Cup 2024. Đây là danh hiệu rất đặc biệt đối với tiền vệ 32 tuổi, khi ngay lần đầu tiên khoác áo đội tuyển quốc gia, anh đã cùng các đồng đội giành được chiếc cúp danh giá này.Trước đó, tài khoản Facebook của Ngọc Tân đã bị hacker tấn công ngay sau trận chung kết lượt về với đội tuyển Thái Lan. Việc mất quyền truy cập khiến anh không thể chia sẻ những hình ảnh ăn mừng cùng đội tuyển cũng như không thể trực tiếp phản hồi những lời chúc từ bạn bè, người thân. Doãn Ngọc Tân vừa có lần đầu tiên ra sân trong màu áo đội tuyển quốc gia và cũng lần đầu tham dự một kỳ AFF Cup ở tuổi 31. Dù là tân binh tại giải đấu, anh đã nhanh chóng hòa nhập và trở thành một phần không thể thiếu trong chiến thuật của HLV Kim Sang-sik. Thi đấu ở vị trí tiền vệ phòng ngự, Ngọc Tân luôn cho thấy sự quyết tâm, máu lửa và khả năng cân bằng tuyến giữa. Tại AFF Cup 2024, anh ghi được một bàn thắng và là bàn thắng có ý nghĩa đặc biệt, giúp đội tuyển Việt Nam giành được trận hòa quý giá trên sân Rizal Memorial khi đối đầu với Philippines.Ngoài những màn trình diễn xuất sắc trên sân cỏ, Ngọc Tân cũng đang nhận được rất nhiều sự yêu mến từ người hâm mộ. Gần đây, anh được fan hâm mộ đặt biệt danh mới là Tân “hứ”. Biệt danh này bắt nguồn từ một khoảnh khắc hài hước trong buổi phỏng vấn sau trận đấu với đội tuyển Philippines, khi anh không nghe rõ câu hỏi và có biểu cảm "hứ" thú vị để yêu cầu phóng viên nhắc lại.Tiền vệ sinh năm 1993 đến từ Sơn Tây, Hà Nội, là một minh chứng sống động cho câu nói: "Chậm mà chắc." Dù sự nghiệp bóng đá của anh bắt đầu muộn hơn so với nhiều đồng nghiệp, nhưng tài năng và nỗ lực của Tân đã giúp anh đạt được những thành công lớn lao mà không phải ai cũng làm được.Bước chân vào đội U.15 Thể Công khi còn nhỏ, Ngọc Tân đã sớm bộc lộ đam mê với trái bóng tròn. Tuy nhiên, sự nghiệp của anh không trải hoa hồng. Khi CLB bóng đá Hà Nội của bầu Kiên giải thể vào năm 2012-2013, anh buộc phải tạm dừng sự nghiệp và trở về quê nhà. Đó là quãng thời gian khó khăn khi anh phải làm nhiều công việc lao động tay chân như xúc cát, bốc gạch để phụ giúp gia đình. Nhưng ngay cả trong những ngày tháng gian khổ ấy, niềm đam mê bóng đá trong anh chưa bao giờ phai nhạt.Mặc dù từng đứng trước lựa chọn ổn định hơn như xuất khẩu lao động, Tân vẫn kiên định với ước mơ sân cỏ. Sự nỗ lực và quyết tâm của anh cuối cùng được đền đáp khi anh gia nhập CLB Thanh Hóa, thi đấu tại V-League và dần khẳng định mình là một trong những tiền vệ phòng ngự xuất sắc của giải đấu.Đỉnh cao sự nghiệp của Ngọc Tân đến vào năm 2024, khi ở tuổi 32, anh lần đầu tiên được gọi lên đội tuyển quốc gia tham dự AFF Cup. Không chỉ hòa nhập nhanh chóng, anh còn trở thành một mảnh ghép quan trọng trong hệ thống chiến thuật của HLV Kim Sang-sik, góp phần giúp đội tuyển Việt Nam giành chức vô địch AFF Cup một cách đầy thuyết phục.Hành trình của Doãn Ngọc Tân là minh chứng cho một tài năng nở muộn nhưng không hề lép vế. Với anh, mọi thành công đều là kết quả của nỗ lực không ngừng nghỉ và niềm tin kiên định vào ước mơ. Giờ đây, anh không chỉ là nhà vô địch AFF Cup mà còn là nguồn cảm hứng lớn cho nhiều cầu thủ trẻ đang tìm kiếm chỗ đứng trong sự nghiệp bóng đá.

soi kèo youngboy

"Chúng tôi sẽ tổ chức tập huấn hướng dẫn, phương thức triển khai, thiết kế đám cưới online cho tổ chức Đoàn cấp cơ sở. Đối tượng mà chúng tôi đặc biệt hướng tới là thanh niên đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, thanh niên yếu thế, thanh niên công nhân, thanh niên xuất ngũ, cán bộ Đoàn chuyên trách các cấp. Hiện cũng đang có nhiều tổ chức quan tâm đến mô hình này và đồng ý hỗ trợ kinh phí để thiết kế, quảng bá cũng như tặng quà cưới cho các cặp đôi", anh Nguyễn Quốc Toản, Phó bí thư Tỉnh đoàn Quảng Trị cho biết.

quay-thử-xổ-số-miền-trung-thứ-tư